चितवन-  चेपाङ समुदायका आर्थिक रूपमा विपन्न तथा खाद्य असुरक्षाको जोखिममा रहेका परिवारलाई अत्यावश्यक खाद्यान्न र सरसफाइका सामग्री सहज रूपमा उपलब्ध गराउने उद्देश्यले सपनाभिलेज सोसियल इम्प्याक्टले सञ्चालन गर्दै आएको अत्यावश्यक सामग्री पसलको आज औपचारिक उद्घाटन गरिएको छ। स्थानीय समुदायका बासिन्दा तथा लाभग्राहीहरूको सहभागितामा आयोजित कार्यक्रममा सपनाभिलेज सोसियल इम्प्याक्टका अध्यक्ष ध्रुव गिरी र कार्यक्रम निर्देशक सुजन बस्नेतको उपस्थिति रहेको थियो। विगत केही महिनादेखि सञ्चालनमा रहेको उक्त पसलको औपचारिक उद्घाटन स्वयं स्थानीय बासिन्दा तथा लाभग्राहीहरूले गरेका हुन्।

चेपाङ समुदायका विपन्न परिवारको आधारभूत आवश्यकता पूरा गर्न तथा खाद्यान्न अभावका कारण दैनिक जीवनयापनमा आइपर्ने कठिनाइ कम गर्न यो पहल सुरु गरिएको हो। बजारबाट नियमित रूपमा खाद्यान्न तथा सरसफाइका सामग्री खरिद गर्न आर्थिक रूपमा कठिनाइ भोगिरहेका परिवारलाई लक्षित गरी सञ्चालन गरिएको यस पसलले समुदायका आवश्यकताअनुसार राहत तथा सहुलियत उपलब्ध गराउँदै आएको छ।

सपनाभिलेज सोसियल इम्प्याक्टले गरेको प्रारम्भिक सर्वेक्षण तथा स्थानीय सरकारको सिफारिसका आधारमा हाल उक्त पसलबाट ७५ घरपरिवार लाभान्वित भइरहेका छन्। ती परिवारलाई अत्यावश्यक खाद्यान्न तथा सरसफाइका सामग्रीमा ५० प्रतिशत सहुलियत प्रदान गरिँदै आएको छ। यस व्यवस्थाले सीमित आम्दानी भएका परिवारलाई आफ्नो आर्थिक क्षमताअनुसार आवश्यक सामग्री खरिद गर्न र दैनिक खर्चको भार कम गर्न सहयोग पुर्‍याउने अपेक्षा गरिएको छ।

सहुलियत दरमा सामग्री उपलब्ध गराउने यो पहल केवल खाद्यान्न वितरणमा सीमित नभई समुदायका परिवारलाई आफ्ना आधारभूत आवश्यकता पूरा गर्न सहयोग गर्ने उद्देश्यले अघि बढाइएको कार्यक्रम हो। खाद्यान्नसँगै व्यक्तिगत तथा घरेलु सरसफाइका सामग्री उपलब्ध गराउँदा परिवारको दैनिक जीवन सहज बनाउनुका साथै सरसफाइप्रति सचेतना अभिवृद्धि गर्न र स्वस्थ जीवनशैली प्रवर्द्धन गर्न पनि मद्दत पुग्ने विश्वास गरिएको छ।

सपनाभिलेज सोसियल इम्प्याक्टका अध्यक्ष ध्रुव गिरीले आर्थिक अभावका कारण कुनै पनि परिवार आधारभूत खाद्यान्न तथा सरसफाइका सामग्रीबाट वञ्चित हुन नपरोस् भन्ने उद्देश्यले यस्तो पहल सुरु गरिएको बताए। उनका अनुसार समुदायको वास्तविक आवश्यकता पहिचान गरेर सहयोग उपलब्ध गराउनु दिगो सामाजिक परिवर्तनको महत्त्वपूर्ण आधार हो। स्थानीय परिवारले भोगिरहेका समस्यालाई नजिकबाट बुझेर उनीहरूलाई आवश्यक सामग्री सहुलियत दरमा उपलब्ध गराउँदा तत्कालीन आवश्यकतासँगै परिवारको आर्थिक अवस्थालाई समेत केही हदसम्म सहज बनाउन सकिने उनको भनाइ छ।

गिरीले स्थानीय समुदायको सहभागिता र स्थानीय सरकारसँगको समन्वयमा सञ्चालन गरिने यस्ता कार्यक्रमले सहयोगलाई वास्तविक आवश्यकतामा आधारित बनाउन मद्दत गर्ने उल्लेख गरे। प्रारम्भिक सर्वेक्षण र स्थानीय सरकारको सिफारिसका आधारमा लाभग्राही परिवार छनोट गरिएको हुँदा सहयोग आवश्यक परेका परिवारसम्म कार्यक्रमको पहुँच पुर्‍याउने प्रयास गरिएको पसलको उद्घाटन स्थानीय उपभोक्ता तथा लाभग्राहीहरूबाट गराइनुले कार्यक्रमको स्वामित्व समुदायमै स्थापित गर्ने र स्थानीय बासिन्दालाई यस पहलसँग प्रत्यक्ष रूपमा जोड्ने उद्देश्यलाई समेत प्रतिबिम्बित गरेको छ।

चेपाङ समुदायका धेरै परिवारको जीवनस्तर सुधार गर्न खाद्य सुरक्षा, स्वास्थ्य, शिक्षा, सरसफाइ, महिला सशक्तीकरण तथा जीविकोपार्जनका अवसरमा सुधार आवश्यक रहेको सन्दर्भमा सपनाभिलेज सोसियल इम्प्याक्टले विभिन्न सामाजिक कार्यक्रम सञ्चालन गर्दै आएको छ। संस्थाले समुदायको आवश्यकता र स्थानीय परिस्थितिलाई ध्यानमा राख्दै आधारभूत सेवा तथा अवसरमा पहुँच बढाउने उद्देश्यले विभिन्न गतिविधि अघि बढाउँदै आएको छ।

अत्यावश्यक सामग्री पसल पनि यही बृहत् सामाजिक उद्देश्यअन्तर्गत सञ्चालन गरिएको पहल हो। खाद्यान्न र सरसफाइका सामग्रीमा सहुलियत उपलब्ध गराएर परिवारको दैनिक जीवनमा सहयोग पुर्‍याउनुका साथै आर्थिक कठिनाइका कारण उत्पन्न हुने आधारभूत आवश्यकताको अभाव कम गर्नु यसको प्रमुख लक्ष्य रहेको छ। विशेषगरी नियमित आम्दानीको सीमित स्रोत भएका परिवारका लागि दैनिक उपभोग्य सामग्रीको खर्च व्यवस्थापन चुनौतीपूर्ण हुने भएकाले यस्तो सहुलियतले उनीहरूको आर्थिक बोझ घटाउन सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।
संस्थाका अनुसार समुदायमा दिगो सुधार ल्याउन तत्काल आवश्यक पर्ने सहयोगसँगै दीर्घकालीन विकासका कार्यक्रम पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण छन्। त्यसैले खाद्य सुरक्षा तथा सरसफाइका अतिरिक्त स्वास्थ्य सेवामा पहुँच, बालबालिकाको शिक्षा, महिलाको क्षमता विकास, आयआर्जनका अवसर सिर्जना तथा परिवारको आर्थिक आत्मनिर्भरता अभिवृद्धिजस्ता विषयलाई समेत प्राथमिकतामा राखिएको छ।

स्थानीय सरकार, समुदाय र सामाजिक संस्थाबीचको सहकार्यले लक्षित परिवारसम्म प्रभावकारी रूपमा सहयोग पुर्‍याउन सक्ने विश्वासका साथ यो कार्यक्रम सञ्चालन भइरहेको छ। आगामी दिनमा पनि समुदायका आवश्यकताहरू पहिचान गर्दै उपलब्ध स्रोत र सहकार्यका आधारमा कार्यक्रमलाई प्रभावकारी बनाउने लक्ष्य राखिएको छ।

सपनाभिलेज सोसियल इम्प्याक्टले सञ्चालन गरेको यस अत्यावश्यक सामग्री पसलले चेपाङ समुदायका ७५ घरपरिवारलाई दैनिक उपभोग्य खाद्यान्न तथा सरसफाइका सामग्रीमा ५० प्रतिशत सहुलियत उपलब्ध गराउँदै आधारभूत आवश्यकता परिपूर्तिमा सहयोग पुर्‍याउने अपेक्षा गरिएको छ। समुदायको सहभागिता, स्थानीय सरकारको समन्वय र आवश्यकतामा आधारित सहयोगमार्फत विपन्न परिवारको जीवनस्तर सुधार गर्न तथा सम्मानजनक र स्वस्थ जीवनयापनका अवसर विस्तार गर्न यस पहलले योगदान पुर्‍याउने विश्वास गरिएको छ।